به روز شده در: ۰۳ بهمن ۱۳۹۷ - ۲۲:۰۵
کد خبر: ۲۶۴۹
تاریخ انتشار: ۲۰:۱۱ - ۱۹ دی ۱۳۹۷ - 2019 January 09
در نشست 40 سال با رسانه ها؛
تهران-ایرنا- چگونگی تعیین حریم خصوصی افراد براساس جایگاه حقیقی و حقوقی آنان و نقش رسانه ها در آگاه سازی مخاطبان در این حوزه در هشتمین نشست از سلسله نشست های 40 سال با رسانه ها با موضوع «رسانه‌ها و حریم خصوصی»، مورد بررسی قرار گرفت.
به گزارش روز چهارشنبه روابط عمومی فرهنگسرای رسانه و شبکه‌های اجتماعی، مستوره عزت‌زاده مدرس دانشگاه در این نشست با اشاره به حریم خصوصی اظهارداشت: از ابتدای تاریخ بشر حریم خصوصی وجود داشت و تنها مختص امروز نیست، حریم خصوصی تعاریف متعددی دارد و در هر فرهنگ و جامعه‌ای با توجه به چارچوب و قواعد عرفی‌اش تعاریف خود را دارد.
وی گفت: ما هنوز درباره حریم خصوصی به تعریف مشترکی میان جوامع نرسیده‌ایم اما در تعریف علمی به مجموعه‌ای از اطلاعات افراد گفته می‌شود که نمی‌توان آن را بدون اطلاع‌شان در جایی نشر دارد؛ یعنی اگر قرار است آن اطلاعات را به اشتراک بگذاریم، قطعا باید مورد رضایت‌شان باشد.
عزت‌زاده افزود: نام و نام‌خانوادگی، محل سکونت، میزان تحصیلات و دیگر موارد مجموعه مؤلفه‌ها و شاخصه‌های حریم خصوصی هستند که بدون اجازه فرد نمی‌توان آن را نشر داد.
این مدرس دانشگاه تصریح کرد: زمانی که فردی در جامعه مسئولیت اجتماعی دارد و حریم خصوصی‌اش مطرح می‌شود، باید بپذیرد که بخشی از این حریمش کمتر شده، او باید اصول چهارچوبی‌اش را تعیین و سطح‌بندی کند تا در این امر دچار مشکلاتی نشود.
وی بیان کرد: مسئولانی که در رأس جامعه هستند، باید پاسخگوی مردم باشند و اطلاعات شفافی را در اختیار جامعه قرار دهد و انتشار اطلاعاتش دیگر در بخش حریم خصوصی قرار نمی‌گیرد.
عزت‌زاده گفت: رسانه‌ها در سال‌هایی که خدمت داشتند، نقش فرهنگسازی را ایفا کردند اما در این میان چند پرسش مطرح می‌شود که رسانه‌ها در این فضا چه کردند؟ آیا مدافع مردم و در کنار آنها بودند؟ آیا توانستند جایگاه خودشان را پیدا کنند؟
این مدرس دانشگاه اظهارداشت: ما به لحاظ فرهنگی، تفاوت بسیاری با کشورهای غربی و سکولار داریم؛ ریشه بنیادین کشورمان غنی است و همین امر سبب تفاوت‌ها می‌شود.
وی افزود: زمانی که از ابعاد فرهنگی نگاه می‌کنیم، حریم زندگی مان در ابعاد مختلف متفاوت است، برای مثال حجاب، ارتباطات، نحوه مقابله با تجسس و شایعه پراکنی، نوع افکار، ذهن و تبادل افراد در زندگی براساس چارچوب‌هایی متفاوت از کشورهای سکولار است.
عزت‌زاده گفت: رهبر معظم انقلاب فروردین ماه امسال به موضوع حریم خصوصی اشاره کردند و فرمودند تعرض به حریم خصوصی افراد حرام شرعی است اما رسانه‌های ما نتوانستند این موضوع را تبیین و در میان افراد جامعه نهادینه کنند.
وی افزود: رسانه‌های جمعی، اجتماعی و مطبوعات هر یک طی چهل سال گذشته در حریم خصوصی عملکردی متفاوت داشتند و نتوانستند فرهنگ کهن کشور، مسائلی همچون صداقت، حریم چشم، حریم زبان، حریم گوش را در میان مردم نهادینه کنند.
این مدرس دانشگاه اظهارداشت: نگاهمان به فرهنگ تبلیغی نبوده بلکه ترویجی است اگر بحث آگاه‌سازی را بپذیریم و با ابزارهای روز، نیازهای امروز جامعه را رصد و براساس آن حرکت کنیم، تأثیرگذار خواهیم بود.
عزت‌زاده در بخش دیگری از سخنان خود گفت: اقبال عمومی از پیام‌رسان‌های داخلی به سمت شبکه‌های خارجی، اعتماد اندک مردم به آن است و رسانه‌ها باید وارد میدان می‌شدند و به این اعتمادسازی کمک می‌کردند.
وی افزود: ما تولیدکننده پیام‌رسان‌ها، مالتی مدیا و چند رسانه‌ای نبودیم و آنها متناسب با فرهنگ ایران نیست به همین دلیل شرایط فرهنگی ما نتوانست آنها را بپذیرد.
در ادامه علیرضا امینی مدرس دانشگاه با اشاره به حریم خصوصی اظهارداشت: متأسفانه هنوز به تعریف جامعی از حریم خصوصی نرسیده‌ایم و نتوانسته‌ایم میان حریم خصوصی و حق شخصی تفاوت‌هایی قائل شویم.
وی با اشاره به اینکه حریم خصوصی افراد براساس جایگاه حقیقی و حقوقی آنان مشخص می شود، گفت: برای مثال زمانی که فرد به جایگاهی می‌رسد که در رأس مورد توجه قرار می‌گیرد و یا سلبریتی است، حریم خصوصی او دیگر محدودتر می‌شود، زمانی که حریم شخصی فردی مورد تهدید قرار بگیرد، می‌تواند اطلاعاتی از او منتشر شود که انتشار آن چندان مناسب نباشد و در این وضعیت شاهد بحران فرهنگی خواهیم بود.
این مدرس دانشگاه تصریح کرد: زمانی که از حق شخصی فردی صحبت می‌کنیم که مسئولیت اجتماعی دارد و شناخته شده، حقوق و درآمدش حق شخصی‌اش نیست و عموم جامعه باید بداند اما این فرد در حق شخصی می‌تواند براساس سلیقه اش همسرش را انتخاب کند.
امینی گفت: امروزه رسانه وارد حریم خصوصی افراد شده و یک چهره سرشناس باید مراقب رفتارش در برابر جامعه هدف شود، چراکه اشاعه برخی موارد از حریم خصوصی‌اش گاهی می‌تواند خطرناک باشد.
وی فعالیت رسانه را پایش، تحلیل و اطلاع‌رسانی عنوان کرد و افزود: رسانه‌های سنتی بر اساس همین مسیر فعالیت کردند، مشکل از جایی آغاز شد که رسانه‌ها سعی داشتند تا ذائقه مخاطب را تغییر دهند، آنها وارد بخش‌هایی شدند که قبلا برای‌شان موضوعیتی نداشت.
این مدرس دانشگاه ادامه داد: رسانه‌های امروز به تحلیل افراد می‌پردازند؛ درحالی که کار اشتباهی است، امروزه تحلیل فرد با ورود دنیای مجازی شدت گرفته است.
امینی گفت: مخاطبان توسط رسانه‌ تحت تأثیرقرار می‌گیرند، یعنی آتشی توسط رسانه‌ها به پا شده و سپس مخاطبان و جامعه هدف با این آتش فعال می‌شود، منظور از این جمله منفعل دانستن جامعه نیست بلکه فعال بودن مخاطب است.
وی اظهارداشت: رسانه‌ها براساس مبنای سیاستگذاری دولت عمل می‌کنند و رسانه‌ای را نمی‌توانیم بیابیم که در این راستا فعالیت نکنند، همچنین به بدنه نظام نگاه کنید، دولت‌ با گفتمان‌های مختلف وارد می‌شود اما دیپلماسی بین‌المللی همه آنها یکسان است، این نظام بر همه دولت‌ها حاکمیت دارد و براساس آن حرکت می‌کند، در ایران رسانه‌ها گفتمان آزاد دارند.
این استاد دانشگاه تصریح کرد: معتقدم پس از آنکه به بازتعریفی از حریم خصوصی دست یافتیم، وارد یک گفتمان جدیدی شویم که براساس آن گفتمان جدید، اهداف مان را مشخص کنیم و به هدف‌مان دست یابیم.
وی با اشاره به سبقه مکتب اسلام گفت: این سبقه نشان داده که حریم شخصی از واجبات است و حتی خداوند در سوره حج فرموده که در زندگی خصوصی افراد وارد نشویم، همچنین از ائمه روایات مختلفی داریم که باید به حرمت انسان‌ها توجه کنیم؛ چراکه موضوع بسیار مهمی بوده تا جایی که آبروی فرد مهم‌تر از آبروی کعبه است.
امینی افزود: در پیام هشت ماده‌ای امام راحل توجه خاصی به موضوع حریم شخصی شده تا جایی که ایشان تأکید دارند که در حریم شخصی افراد تجسس نکنید که این امر جایز نیست، توجه به این حوزه بسیار جدی بوده و حتی حکم شرعی دارد.
این استاد دانشگاه بیان کرد: ما با نصب نرم‌افزارهای خارجی به راحتی به آنها دسترسی پیدا می کنیم و اطمینان و اعتماد لازم را به آنها می‌کنیم درحالی که چنین اعتمادی به دلیل تبلیغات مسموم دشمن برای نرم‌افزارهای داخلی وجود ندارد، برای مثال زمانی که کاربر از مسیریاب خارجی استفاده می‌کند در وهله اول باید محل حضورش را فعال کند تا مسیر مشخص به مقصد برایش روشن شود.
وی گفت: رسانه‌ها به حوزه اعتمادسازی برای نرم‌افزارهای داخلی توجهی نکرده‌اند و باید در این زمینه شفاف سازی صورت گرفته و مردم در جریان قرار بگیرند که اعتماد به نرم‌افزارهای داخلی برای‌شان منفعت دارد.
امینی روش‌های اطلاع‌رسانی‌ در حوزه پیام رسان های داخلی را اشتباه دانست و افزود: نتوانستیم شفاف‌سازی درستی در مورد پیام‌رسان‌های داخلی داشته باشیم، ما به فیلتر روی آوردیم درحالی که می‌توانستیم آن را هدایت کنیم، اگر روشنگری می‌کردیم و با مردم شفاف بودیم، امروز آنها با احتیاط قدم در این دنیای نوین می‌گذاشتند و کمتر دچار آسیب‌های ناشی از آن می‌شدند.
وی ادامه داد: ما نتوانستیم در زمینه بومی‌سازی عملکرد خوبی داشته باشیم؛ به همین دلیل واژه‌هایی را در تاریخ جا گذاشتیم، معتقدم ما فرهنگ اسلامی، ایرانی داریم که می‌تواند تأثیر مثتبی بر افراد داشته باشد.
این مدرس دانشگاه تصریح کرد: بومی‌سازی براساس شاخص‌های اصول ملی و آموزش استفاده صحیح از فضای مجازی، موضوعات دیگری است که باید توسط رسانه‌ها محقق شود.
در ادامه مصطفی مسجدی‌آرانی روزنامه‌نگار اظهارداشت: ما صرفا در منابع دینی، موضوع رعایت حریم خصوصی را نداریم همچنین قانون اساسی جمهوری اسلامی در سال 58 به تصویب رسید و به رفراندوم گذاشته شد، از آن قانون اصول رعایت حریم شخصی استخراج و سپس در مجلس قوانینی نوشته شد که براساس آن حریم شخصی رعایت شود.
وی گفت: ما نگاه تحمیل‌گرایانه نسبت به حریم شخصی و حریم خصوصی در قوانین‌مان داریم اما سند قانونی جامع و مشخص به نام حریم خصوصی نداریم، لایحه آن تقدیم مجلس شد اما دولت برای بازنگری پس گرفت و تا کنون به مجلس ارائه نداده است.
مسجدی‌آرانی افزود: در حوزه نقض حریم خصوصی اشخاص توسط اشخاص در مراجع دادگستری؛ دادسرای فرهنگ و رسانه به خوبی مسائل پیگیری می‌شود، ضابطین قضایی همچون پلیس فتا در این مسأله پیگیر مسائل نقض حریم خصوصی است.
این روزنامه‌نگار اظهارداشت: حریم خصوصی روزی در کشور حل می‌شود که به دغدغه عمومی تبدیل شود، ما می‌توانیم در این زمینه تلاش کنیم اما نیاز به گذر زمان دنیای پیرامون آن هستیم.
وی گفت: رسانه‌ تجاری و به نوعی کسب و کار است، در واقع رسانه‌ها به دنبال منفعت اقتصادی و سیاسی هستند، برخی عنوان می‌کنند که رسانه تلویزیون تعاملی نیست درحالی که دوطرفه است.
مسجدی‌آرانی تصریح کرد: در مورد پیام‌رسان‌های داخلی باور و اعتماد وجود ندارد؛ ما باید این دو کلمه را کنار هم بگذاریم. کاربران ما در پیام‌رسان‌های خارجی تجارت را آغاز کرده‌اند؛ درحالی که به دلیل نداشتن باور و اعتماد به نرم‌افزارهای داخلی به این سمت روی نمی‌آورند، ما می‌توانیم بسترهای لازم را برای این کاربران در نرم‌افزارهای داخلی آغاز کنیم.
این روزنامه‌نگار افزود: مسأله خودافشاگری بحران نیست بلکه واقعیت دوران مدرن است، رسانه باید راه درست را به مردم نشان دهد و آنها خودشان انتخاب کنند؛ چراکه رسانه‌ها نمی‌توانند به زور مردم را به راه خوب سوق دهند، اگر امروزه نتیجه نگرفته‌ایم، رسانه‌ها مقصر نیستند و نباید بگوییم که آنها نتوانسته‌اند فرهنگسازی کنند بلکه اتفاقات دیگری در این میان رخ داده است.
به گزارش ایرنا، برگزاری سلسله نشست های تخصصی «40 سال با رسانه ها» به مناسبت چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی با هدف بررسی چهار دهه تجربه رسانه ای انقلاب اسلامی پاییز و زمستان امسال با حضور استادان حوزه علوم ارتباطات در فرهنگسرای رسانه و شبکه های اجتماعی برنامه ریزی شده است.
نشست های تخصصی 40 سال با رسانه ها در 2 بخش با موضوع مدیریت فضای فرهنگی و بررسی تجربیات بخش های مختلف رسانه ای کشور برگزار می شود.
تهرام/7245//1348
برچسب ها: فرهنگی ، رسانه
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر: