تاریخ انتشار: ۱۹ مهر ۱۳۹۴

سیاستمداری در خانواده هاشمی غریزی است. این را می‌توان از شیوه سخن گفتن و موضع‌گیری محمد هاشمی‌رفسنجانی به خوبی تشخیص داد. مواضع و تفکراتش شباهت زیادی با شیوه تفکرات آیت‌ا… هاشمی دارد و به همین دلیل تلاش می‌کند در مسیر اعتدال به سوالات ما پاسخ بگوید.

به گزارش “گذارخبر” او که در سال‌های نفس‌گیر جنگ مدیریت سازمان صداوسیما را برعهده داشت امروز معتقد است: «صداوسیما نبایدگروهی و جناحی شود.» رئیس دفتر رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام همچنین معتقد است: «شیوه تفکر، مشی و روش آیت‌ا… هاشمی در شرایط کنونی با سال۵۷ و حتی دهه ۴۰ هیچ تفاوتی نکرده و ایشان همچنان دارای همان نظریات هستند و هیچ تغییر اساسی در تفکرات ایشان به وجود نیامده است. آیت‌ا… هاشمی همان هاشمی سال ۵۷ است.

این جریان‌های سیاسی بودند که طی زمان مواضع خود را تغییر دادند و در برخی از مقاطع به تفکرات ایشان نزدیک شدند و در برخی از مقاطع از نظریات ایشان فاصله گرفتند. در نتیجه در شرایط کنونی مواضع برخی جریان‌های سیاسی مانند اصلاح‌طلبان به آقای هاشمی نزدیک‌تر است و نه اینکه مواضع آقای هاشمی به آنها نزدیک باشد.» در ادامه متن گفت‌وگوی «آرمان»با مهندس محمد هاشمی‌ را از نظر می‌گذرانید.

آقای عطریانفر به‌تازگی عنوان کرده‌اند استعفای شما از حزب کارگزاران سازندگی اشتباه بوده است. نظر شما در این باره چیست؟

نظر هر شخصی برای خودش قابل احترام است. با این وجود اینکه شخصی درباره شخص دیگر اظهارنظر کند و اقدام وی را اشتباه تلقی کند نمی‌تواند محلی از اعراب داشته باشد و پسندیده نیست. هر شخصی بیشتر با سابقه و علایق خود آشناست و تصمیماتی که اتخاذ می‌کند براساس آینده و مصلحت خودش است. به نظر من آقای عطریانفر در مصاحبه اخیر خود تلاش کردند مساله استعفای بنده از حزب کارگزاران را کوچک جلوه بدهند.

ایشان درباره استعفای بنده از واژه «قهر» استفاده کرده بودند که صحیح نبوده و چنین اتفاقی رخ نداده است. بنده نسبت به اتفاقاتی که در حزب کارگزاران سازندگی در حال وقوع بود اعتراض داشتم و به دلیل اعتراض از حزب کناره‌گیری کردم و مساله قهر در کار نبوده است. با این وجود من قصد ندارم درباره حزب کارگزاران صحبتی را مطرح کنم و به همین دلیل به صورت «سربسته» مطالبی را عنوان می‌کنم. بنده معتقدم در بین اعضای حزب کارگزاران سازندگی آقای محمد عطریانفر دارای بینش قوی سیاسی است و مسائل مختلف را به خوبی تحلیل و تفسیر می‌کند. به همین دلیل ایشان به خوبی نسبت به دلایل اختلاف بنده با دیگر اعضای حزب آگاهی دارد و از ریشه‌ها و علت اصلی آن باخبر است. با این وجود از سخن ایشان درباره «قهر» تعجب کردم و انتظار استفاده از چنین کلمه‌ای را نداشتم.

این در حالی است که در واقعیت هیچ‌گونه قهری رخ نداده و بنده با توجه به سوابق و همچنین مصلحت سیاسی خود ترجیح دادم از حزب کناره‌گیری کنم. در روزهای اخیر نیز یکی از روزنامه‌ها از اعضای شورای مرکزی حزب کارگزاران نام برده که با مغلطه‌کاری نام بنده را نیز همچنان در شورای مرکزی حزب کارگزاران سازندگی ذکر کرده است. به نظر می‌رسد این روزنامه با مغلطه‌کاری تلاش کرده همچنان بنده را عضو کارگزاران سازندگی معرفی کند که مساله‌ای خلاف واقعیت است و صحیح نیست. بنده ماه‌هاست از حزب کارگزاران استعفا داده‌ام و هیچ‌گونه فعالیتی در حزب کارگزاران ندارم.

به هر حال حزب کارگزاران سازندگی براساس اندیشه سیاسی شما و برخی از نزدیکان شما شکل گرفته است. فکر نمی‌کنید فقدان حضور شما در عرصه تصمیم‌گیری حزب در آینده این حزب تاثیر منفی خواهد گذاشت؟

پس از استعفای خود از حزب کارگزاران سازندگی ابراز امیدواری کردم که حزب کارگزاران به سرنوشت برخی احزاب دیگر دچار نشود. باز هم تکرار می‌کنم که هیچ علاقه‌ای برای اظهارنظر درباره حزب کارگزاران سازندگی چه نفیا و چه اثباتا ندارم. با این وجود باید عنوان کنم من یکی از اعضای موسس حزب بودم اما به تازگی رویکردی را در حزب مشاهده کردم که به این نتیجه رسیدم نبودن من بهتر از بودن من است و باید حزب را ترک کنم. دلیل این مساله نیز این بود که هر شخصی در زندگی خود سوابق و اعتقادات خاص خود دارد و هیچ کس بهتر از خود فرد نمی‌تواند مصلحت خود را تشخیص بدهد. بنده هم تمایل داشتم سابقه و اعتقادات خود را حفظ کنم. در نتیجه هنگامی که احساس خطر کردم که ممکن است به گذشته مبارزاتی‌ام لطمه وارد شود حزب را ترک کردم.

در شرایط کنونی که چند ماه از استعفای شما می‌گذرد از تصمیم خود راضی هستید؟ طی این مدت احساس نکردید باید دوباره به حزب بازگردید؟

از تصمیم خود بسیار راضی هستم و هیچ‌گاه به فکر بازگشت نبودم و نخواهم بود. من معتقدم ترک حزب در شرایط فعلی تصمیم بسیار صحیحی بوده و از این مساله راضی هستم.

نظر شما درباره دست دادن آقای ظریف با رئیس‌جمهور آمریکا چیست؟

آقای روحانی بارها عنوان کرده‌اند که با دست دادن هیچ مشکلی حل نمی‌شود. بنده هم با ایشان هم‌عقیده هستم و معتقدم که مساله رابطه ایران و آمریکا بسیار پیچیده‌تر از آن است که با یک دست دادن حل شود. در عرف دیپلماتیک هنگامی که دو نفر به هم می‌رسند با یکدیگر دست می‌دهند. این در حالی است که در اسلام وضعیت به شکلی است که وقتی دو نفر به هم می‌رسند با یکدیگر مصافحه می‌کنند. در هر کشور و منطقه جغرافیایی شکل و شیوه احترام گذاشتن متفاوت است. در مساله دیپلماسی نیز وضعیت به همین شکل است.

از نظر بنده دست دادن آقای ظریف با آقای اوباما یک مساله طبیعی و دیپلماتیک بوده و نه مزیتی به همراه داشته و نه دارای مذمتی بوده است. آقای ظریف در این باره عنوان کرده‌اند که این دست دادن برای من هزینه داشته و کاملا هم اتفاقی صورت گرفته است. از قرائن و شواهد مشخص است که دو گروه به صورت اتفاقی به هم رسیده‌اند و به دلیل اینکه آقای ظریف با جان کری در مساله پرونده هسته‌ای مراوده داشته، هنگامی که با ایشان دست می‌دهد برای ادای احترام و به جای آوردن احترام اجتماعی با رئیس‌جمهور آمریکا که همراه جان کری بوده نیز دست داده است. اگر آقای ظریف در چنین شرایطی تنها با جان کری دست می‌داد و با آقای اوباما دست نمی‌داد رفتاری دور از نزاکت و ادب اجتماعی انجام می‌داد که در چنین صورتی دارای اشکال بود. این نوعی رفتار مرسوم دیپلماتیک است که ممکن است بین هر سیاستمداری در دنیا به وجود بیاید. در دو سال گذشته بارها از سوی مسئولان کشور این مساله عنوان شده که ما تنها در زمینه پرونده هسته‌ای با آمریکا مذاکره می‌کنیم و در هیچ زمینه دیگری با این کشور گفت‌وگو نخواهیم کرد.

برخی معتقدند دست دادن آقای ظریف با رئیس‌جمهور آمریکا تابوی دیدار مقامات عالی‌رتبه ایران و آمریکا را شکسته و ممکن است زمینه‌ساز دیدار احتمالی مقامات عالی‌رتبه‌تر دولت این دو کشور در آینده باشد. شما با این دیدگاه موافق هستید؟

اگر قرار بود تابویی در این زمینه شکسته شود باید سال گذشته که آقای اوباما با آقای روحانی به صورت تلفنی صحبت کردند این تابو شکسته می‌شد. به نظر من دست دادن آقای ظریف و رئیس‌جمهور آمریکا یک مساله در چارچوب عرف دیپلماسی بین‌المللی است و نمی‌توان تفسیر متفاوتی از آن ارائه داد.

با این وجود مخالفت‌های زیادی با این اقدام به‌ویژه در بین برخی از نمایندگان مجلس به وجود آمد. نظر شما درباره این مخالفت‌ها چیست؟

وضعیت تندروهای مجلس وضعیت خاصی است که ربطی به دست دادن آقای ظریف با باراک اوباما ندارد. تندروها تحت هر شرایطی نسبت به عملکرد دولت معترض هستند و برای آنها مثبت یا منفی بودن اقدامات دولت تفاوت ندارد. تنها هدف این عده مخالفت با دولت است. به همین دلیل سخنان و رفتار این عده را نمی‌توان معیاری برای تحقق منافع جمعی تلقی کرد. یکی از تندروها به صراحت عنوان کرده بود ما اگر مخالفت نکنیم و به دولت انتقاد نکنیم فلسفه وجودی خود را زیر سوال برده‌ایم.

از عملکرد دولت آقای روحانی راضی هستید؟به نظر شما توقعی که از آقای روحانی و دولت ایشان وجود داشت محقق شد؟دولت طی دو سال گذشته چه نقاط قوت و ضعفی داشته است؟

عملکرد دولت آقای روحانی در دو سال گذشته در حوزه‌های مختلف متفاوت بوده است. عملکرد دولت در برخی از زمینه‌ها با ضعف‌هایی همراه بوده، در برخی حوزه‌ها عملکرد قدرتمند و قابل قبولی وجود داشته و در برخی از زمینه‌ها نیز عملکرد نسبی وجود داشته است. یکی از نقاط قوت بارز دولت آقای روحانی عملکرد قدرتمند در عرصه سیاست خارجی و به نتیجه رساندن پرونده هسته‌ای ایران بوده است. مساله هسته‌ای در دهه‌های گذشته یکی از پرونده‌های پر سروصدا و چالش‌برانگیز کشور بود که سبب صدور قطعنامه‌های مختلفی علیه ایران شده بود. این پرونده همچنین به شکل‌های مختلف سبب ایجاد مشکلات و موانع زیادی برای کشور شده بود. دولت آقای روحانی نیز با اهتمام ویژه نسبت به این پرونده تلاش کردند با به نتیجه رسیدن این پرونده موانع پیش روی کشور را بردارند تا کشور بتواند در عرصه‌های خارجی به مراودات اقتصادی و سیاسی خود بپردازد. در نتیجه نقشه راه و تعیین مسیر آینده توسط اتاق فکر دولت به خوبی صورت گرفته و دولت در مسیر صحیحی قرار گرفته است. با این وجود یکی از چالش‌های پیش روی دولت آقای روحانی مسائل اقتصادی است.

البته نمی‌توان تمام انتقادات درباره مسائل اقتصادی را متوجه دولت کرد اما مردم توقع بیشتری در زمینه اقتصادی از دولت آقای روحانی داشتند. در شرایط کنونی به دلیل اینکه هزینه‌ها بیشتر از درآمدهای دولت است هر تصمیم اقتصادی دولت سبب ناراحتی قشر خاصی از جامعه می‌شود. برای مثال اگر مالیات‌ها را افزایش بدهد سبب اعتراض کسبه خواهد شد، اگر یارانه‌ها را قطع کند سبب نارضایتی عده دیگری می‌شود و اگر بودجه سالانه بخش‌های اجرایی کشور را تعدیل کنند سبب بروز مشکلاتی در سیستم اجرایی کشور می‌شود. اگر ورودی و خروجی اقتصادی دولت با هم همخوانی نداشته باشد مشکلات متعددی برای دولت به وجود می‌آورد. متاسفانه در زمینه اقتصادی مشکلات زیادی وجود دارد و مردم هم از این وضعیت ناراضی هستند. نکته دیگر اینکه بسیاری از مردم تصور می‌کنند پس توافق هسته‌ای وضعیت اقتصادی به یک باره بهبود پیدا خواهد کرد. این در حالی است که اجرای توافق هسته‌ای مساله‌ای زمان‌بر است و به دوراندیشی و برنامه‌ریزی مدبرانه نیاز دارد. مساله دیگر به حوزه فرهنگی و اجتماعی جامعه بازمی‌گردد. عملکرد دولت در این زمینه در دو سال گذشته تا حدودی قابل قبول بوده است.

با این وجود در شرایط کنونی مشکلات فرهنگی و اجتماعی زیادی وجود دارد که نیازمند رسیدگی دولت است. آمار اعتیاد و رفتارهای خشن اجتماعی مانند قتل در جامعه افزایش پیدا کرده است. همچنین آمار طلاق بالا رفته و خانواده‌ها با چالش‌های مختلفی روبه‌رو شده‌اند. در شرایط کنونی بسیاری از ناهنجاری‌های اجتماعی از فروپاشی خانواده‌ها ناشی می‌شود. همه این مسائل نیازمند بررسی و تحقیق گسترده و علت‌یابی علمی است. البته دولت در این زمینه تنها متولی پاسخگو نیست و همه دستگاه‌ها باید در این زمینه تلاش کنند. نمی‌توان دولت را منشأ این نابسامانی‌ها دانست و همین‌طور نمی‌توان تنها از دولت توقع داشت که با این ناهنجاری‌ها مقابله کند. بسیاری از این مسائل از گذشته به امروز رسیده است. با این وجود در شرایط کنونی روند صعودی گرفته و با شتاب در حال جلو رفتن است. برای مثال مصرف‌کنندگان مواد مخدر نسبت به گذشته کم نشده و بلکه در حال افزایش هستند. مساله مهم در این زمینه این است که همه دستگاه‌های اجرایی به همراه مجلس و قوه قضائیه باید برای حل این بحران‌ها تلاش کنند و نباید توقع داشت دولت به تنهایی این مسائل را حل کند.

آقای روحانی از گذشته دور تاکنون رابطه نزدیکی با آیت‌ا… هاشمی‌رفسنجانی داشته‌اند. در ابتدای ریاست‌جمهوری آقای روحانی نیز این رابطه نزدیک و محسوس شد. با این وجود هر چه زمان گذشت این رابطه شکل غیرمحسوسی پیدا کرد.در شرایط کنونی رابطه آیت‌ا… هاشمی با آقای روحانی به چه صورت است؟

آقای روحانی شخصیت مستقلی دارند و دولتی که تشکیل داده‌اند نیز دولتی مستقل است. رفتار و منش ایشان نیز به شکلی است که نشان‌دهنده استقلال ایشان از هر حزب و جریان و همچنین اشخاص است. با این وجود این مساله که آقای روحانی از گذشته تاکنون رابطه نزدیکی با آیت‌ا… هاشمی داشته‌اند موضوعی متفاوت است. البته از این نکته نیز نباید غافل شد که آیت‌ا… هاشمی از گذشته تاکنون رابطه بسیار نزدیکی با مسئولان کشور در سطوح مختلف داشته است. در نتیجه این رابطه مختص آقای روحانی نیست و بسیاری از مسئولان کشور با آیت‌ا… هاشمی رابطه نزدیکی داشته و در آینده نیز خواهند داشت.

بنابراین این روابط شخصی هیچ تاثیری بر تصمیمات دیگران ندارد. این مساله که آیت‌ا… هاشمی بر دولت آقای روحانی قیمومیت یا تسلط داشته باشد صحیح نیست و چنین رابطه‌ای بین آقای روحانی و آیت‌ا… هاشمی وجود ندارد. آقای روحانی و کابینه ایشان نسبت به مسائل مختلف تشکیل جلسه می‌دهند، مسائل را تحلیل و بررسی می‌کنند و براساس مقتضیات زمان عمل می‌کنند. آقای روحانی تحت تاثیر آیت‌ا… هاشمی نیست. البته ممکن است در برخی مسائل از ایشان مشورت بگیرد اما این مساله تنها جنبه مشورتی دارد. بسیاری از شخصیت‌های سیاسی به صورت شخصی یا جریانی با آیت‌ا… هاشمی مشورت می‌کنند و ایشان طرف مشورت مسئولان زیادی در نظام جمهوری اسلامی است. در نتیجه این مساله که آقای روحانی نیز با ایشان مشورت کند مساله کاملا طبیعی است.

نظر شما به عنوان رئیس سابق سازمان صدا وسیما درباره سانسور تصاویر آیت‌ا… هاشمی در مراسم بزرگداشت جانباختگان حادثه منا چیست؟

در شرایط کنونی صدا وسیما نباید تنها نام رسانه ملی را یدک بکشد. صداوسیما نباید به یک رسانه گروهی و جناحی تبدیل شود. در شرایط کنونی برخی تندروی‌ها که در برخی از رسانه‌ها صورت می‌گیرد نباید در صداوسیما هم صورت بگیرد. به همین دلیل صداوسیما نباید از حالت رسانه ملی خارج شود. برخی افراد که در صداوسیما به عنوان کارشناس حاضر می‌شوند صرفا به بیان عقاید سیاسی خود می‌پردازند و بعضا برخلاف واقعیت‌های جامعه
سخن می‌گویند. مساله دیگر اینکه رسانه ملی باید پاسخگو باشد و خود را از پاسخگویی به منتقدان مبرا نداند. در شرایط کنونی اگر یک نظرسنجی بی‌طرفانه درباره عملکرد صداوسیما صورت بگیرد متوجه خواهیم شد که تقدهایی به صداوسیما وارد است.

در حال حاضر بسیاری از مردم اغلب اطلاعات خود را از شبکه‌های دیگر اخذ می‌کنند و ترجیح می‌دهند برای پر کردن اوقات فراغت خود از شبکه‌های خارجی استفاده کنند. این در حالی است که نیروهای زیادی در صداوسیما مشغول به فعالیت هستند و هزینه زیادی از بیت‌المال به ساختن برنامه‌های این سازمان اختصاص پیدا می‌کند. رسانه ملی دارای قدرت زیادی است که اگر از این قدرت در جهت مثبت استفاده کامل شود، می‌تواند به حل بسیاری از مشکلات مردم کمک کند. بنده به خاطر دارم که در دوران جنگ تحمیلی از قدرت رسانه ملی در جهت تقویت حس وطن پرستی و وحدت ملی استفاده صحیح و دقیق‌تری می‌شد و رسانه ملی نقش بسیار مهمی در مدیریت جنگ به عهده داشت. این در حالی است که در شرایط کنونی شرایط متفاوت است.

دیدگاه شما درباره رابطه آیت‌ا… هاشمی و اصلاح‌طلبان چیست؟برخی معتقدند در شرایط کنونی مواضع اصلاح‌طلبان و آیت‌ا… هاشمی بسیار به هم نزدیک شده و به نوعی با هم همپوشانی دارد. حتی آقای عطریانفر به عنوان یک شخصیت اصلاح‌طلب در مصاحبه اخیر خود عنوان کرده که آیت‌ا… هاشمی اصلاح‌طلب است. شما با ایشان موافق هستید؟

شیوه تفکر، مشی و روش آیت‌ا… هاشمی در شرایط کنونی با سال۵۷ و حتی دهه ۴۰ هیچ تفاوتی نکرده و ایشان همچنان دارای همان نظریات هستند و هیچ تغییر اساسی در تفکرات ایشان به وجود نیامده است. آیت‌ا… هاشمی همان هاشمی سال ۵۷ است. این جریان‌های سیاسی بودند که در طول زمان مواضع خود را تغییر دادند و در برخی از مقاطع به تفکرات ایشان نزدیک شدند و در برخی از مقاطع از نظریات ایشان فاصله گرفتند. در نتیجه در شرایط کنونی مواضع برخی جریان‌های سیاسی مانند اصلاح‌طلبان به آقای هاشمی نزدیک‌تر است و نه اینکه مواضع آقای هاشمی به آنها نزدیک باشد.

آقای عطریانفر که چنین مساله‌ای را بیان کرده به خوبی به خاطر دارند که در دولت اصلاحات برخی از تندروهای اصلاح‌طلب چه مواضع تندی نسبت به آیت‌ا… هاشمی اتخاذ کرده بودند و علیه ایشان موضع‌گیری می‌کردند. آقای عطریانفر این مساله را فراموش نکرده که چه مقالات و کتاب‌هایی توسط برخی تندروهای اصلاح‌طلب علیه آیت‌ا… هاشمی نوشته می‌شد. این وضعیت برای جریان اصولگرا نیز وجود داشته است. اصولگرایان در مجلس سوم و چهارم مواضعی همسو نسبت با آیت‌ا… هاشمی داشتند اما در دولت احمدی‌نژاد از مواضع آیت‌ا… هاشمی فاصله گرفتند. آیت‌ا… هاشمی همان هاشمی گذشته است که همچنان در مسیر انقلاب و اندیشه‌های حضرت امام (ره) حرکت می‌کند. این جریان‌های سیاسی هستند که در هر مقطع زمانی مواضعی نزدیک یا دور نسبت به مواضع آیت‌ا… هاشمی اتخاذ می‌کنند. در شرایط کنونی نیز اصلاح‌طلبان از گذشته عبرت گرفتند و نسبت به آیت‌ا… هاشمی رفتار جدیدی در پیش گرفتند. آیت‌ا… هاشمی یک شخصیت کاملا فراجناحی است و نمی‌توان ایشان را در یک جریان خاص محدود کرد.

برچسب ها: برچسب‌ها
نظرات شما

دیدگاه شما

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

قالب وردپرس پوسته وردپرس پلاگین وردپرس وردپرس سئو وردپرس