تاریخ انتشار: ۱۸ مرد ۱۳۹۴
واردات نیمی از محصولات کشاورزی با تعرفه ناچیز ؛

به طور متوسط تعرفه ۱۱ گروه کالایی محصولات کشاورزی ۳۰ درصد برآورد می‌شود ولی در مقابل بیش از نیمی از محصولات کشاورزی با تعرفه ۴ درصد وارد کشور می‌شود.

به گزارش گذارنیوز ، بررسی عملکرد دولت در سال‌های گذشته نشان می‌دهد تعرفه به عنوان یک ابزار حمایتی نتوانسته در بخش کشاورزی نقش موثری ایفا کند.

حمایت‌های تعرفه‌ای نه تنها به صورت هدفمند و موثر نبوده و همواره پراکنده تعریف شده است بلکه تغییرات مکرر تعرفه‌ها در طول سال نیز کابرد حمایتی آن را از بین برده است.

میانگین تعرفه محصولات کشاورزی و مواد غذایی در سال ۱۳۹۱ حدود ۳۰٫۴ بوده است اما این سطح از حمایت تعرفه ای طبق بررسی مرکز پژوهش‌ها به طور یکنواخت بین کل گروه‌های کالایی توزیع شده است.

تولیدات لبنی، میوه‌ها، ادویه‌جات، غلات، شکر و نوشیدنی‌ها بین ۲۵ تا ۴۵ درصد حمایت تعرفه‌ای می‌شوند. سایر گروه‌ها نیز ۲۰ تا ۳۰ درصد حمایت تعرفه‌ای دارند. این وضعیت تفاوت تعرفه گروه‌های مختلف را به حداقل رسانده است و ضریب تغییرات متوسط بین گروه‌ها را به نزدیک صفر و حدود ۰٫۲۷ رسانده است.

برای آنکه بدانیم در دنیا چگونه از ابزار تعرفه برای حمایت از بخش کشاورزی استفاده می‌کنند به چند نمونه وضع تعرفه در کشورهای دیگر اشاره می‌کنیم. تجربیات مستند جهانی درست خلاف وضعیتی که در ایران وجود دارد را نشان می‌دهد.

در نظام تعرفه کشاورزی کانادا درحالی که میانگین تعرفه کشاورزی حدود ۱۶ درصد است، از تولیدات لبنی و دامی حمایت ۲۲۹ و ۲۴ درصدی صورت می‌گیرد. در مقابل اما سایر گروه‌های کالایی مشمول حمایت تعرفه‌ای بالا نبوده و تعرفه آنها کمتر از ۱۰ درصد است.

حمایت هدفمند تعرفه در این کشور باعث تفاوت زیاد در متوسط تعرفه گروه‌های کالایی شده به گونه‌ای که ضریب تغییرات متوسط تعرفه گروه‌های کالایی بخش کشاورزی ۴٫۱۴ است.

در اتحادیه اروپا بخش عمده‌ای از حمایت‌های کشاورزی با ابزار پرداخت مستقیم به کشاورزان محقق می‌شود و در زمینه حمایت مرزی توسل به موانع فنی و بهداشتی مجاز در سطح بالایی برای تهدید واردات به کار گرفته می‌شود. حمایت تعرفه‌ای نیز به چند گروه کالایی منحصر شده است و تنها از تولیدات دامی، شکر و نوشیدنی ها حمایت تعرفه ای ۵۳، ۳۲ و ۲۰ درصدی صورت می‌گیرد. تعرفه سایر گروه‌های کالایی در سطح حداقلی تعیین می شود به گونه‌ای که متوسط تعرفه کشاورزی حدود ۱۳ درصد و ضریب تغییرات متوسط تعرفه بین گروه‌ها ۱٫۱۵ است. ژاپن نیز با وجود میانگین ۱۴ درصدی کل تعرفه بخش کشاورزی، ساختار هدفمند تعرفه کشاورزی حمایت ۹۰ درصدی از لبنیات، حمایت ۲۸ درصدی از غلات و شکر را فراهم کرده است و ضریب تغییرات بین گروه‌های مختلف ۱٫۷۵ است.

در ایران اما توزیع یکنواخت تعرفه بین همه گروه‌های کالایی و پراکندگی و هدفمند نبودن تعرفه باعث شده است ضریب تغییرات بین گروهی در کانادا، ژاپن و اتحادیه اروپا به ترتیب ۶٫۱۵ و چهار برابر ایران باشد.

در کشورهای دیگر ابزار تعرفه به صورت هدفمند برای حمایت از کالاهای آسیب‌پذیر صورت می‌گیرد و سطح بالای تعرفه بر کالای وارداتی اعمال می‌شود به گونه ای که در آمریکا و ژاپن متوسط وزنی تعرفه حدود ۸۴ درصد متوسط، در اروپا ۶۵ درصد و در برزیل و هند متوسط وزنی تعرفه کشاورزی ۱٫۲ و ۱٫۴ برابر میانگین تعرفه ساده است.

نگاه حمایتی و هدفمند امکان حمایت تعرفه‌ای ۶۰۵ و ۶۹۵ درصدی از برخی تولیدات لبنی در اتحادیه اروپا و ژاپن، حمایت تعرفه ۵۵۰ درصدی در کانادا برای حمایت از برخی تولیدات دامی، ۳۵۰ درصدی در آمریکا برای حمایت از نوشیدنی‌ها و مواد دخانی و بیش از ۱۰۰۰ درصدی در نروژ برای حمایت برخی کالاهای کشاورزی را فراهم کرده است.

اما در ایران تعرفه‌های بالا به طور عمده بر کالاهای دارای ممنوعیت شرعی ورود و کالای صادراتی (میوه) وضع می‌شود. فقدان هدفمندی نظام تعرفه کشاورزی و ترجیح منافع مصرف‌کنندگان به تولیدکنندگان کشاورزی باعث شده است؛ حدود ۶۵ درصد واردات کشاورزی ایران با تعرفه ۴ درصد یعنی با سود بازرگانی صفر انجام شود. در مجموع می توان اذعان کرد که نظام فعلی تعرفه کشاورزی ناپایدار، غیرهدفمند، کم اثر و مصرف‌گراست.

 

نظرات شما

دیدگاه شما

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

قالب وردپرس پوسته وردپرس پلاگین وردپرس وردپرس سئو وردپرس